Chuỗi hạt, tuổi thơ tôi.

Chuỗi hạt, tuổi thơ tôi.

Mỗi khi lần hạt tôi lại nhớ về chuỗi hạt trong đời ba mẹ tôi.

Ba mẹ tôi, là những người xuất thân từ ruộng đồng miền Bắc, được lớn lên bằng tràng chuỗi lời kinh nhiều hơn là lúa gạo.

Như những làng quê khác, nghèo đói và lam lũ với ruộng đồng từ sớm hôm đến tối mịt. Tiếng chuông nhà thờ, lời kinh râm ran khi nắng cũng như khi mưa, lúc làm ruộng cũng như khi nghỉ ngơi. Đời sống gia đình được huấn giáo cũng từ nền nếp đọc kinh mỗi ngày ấy. Đơn giản kinh hôm kinh mai, cứ theo nhau lớn lên từng ngày.

Năm di cư, ba tôi đi làm ở Hải Dương, mẹ tôi cùng ra đó lên tàu vào Nam. Trên chuyến tàu, ba tôi kể lại, cũng hành trình theo những lời kinh Mân Côi, phó dâng đời người cho Chúa. Như những người Công Giáo, ra đi với một tâm trạng để lại tất cả. Để lại phía sau những kỷ niệm thời thơ ấu, tiếng chuông, nóc nhà thờ, đồng ruộng, nhà cửa, con trâu, cái cày. Chỉ mang theo mình hiện tại của những lời kinh từng ấp ủ lớn khôn, từng nguyện ngắm thuộc làu từ ấu thơ. Có lẽ để lại tất cả sau chuyến tàu vào Nam cũng là mang theo tất cả những kinh nghiệm lớn lên trong đời sống đạo đức bình dân ấy.

Lời kinh từ miền Bắc của đời sống đạo lại thấm nhập và hình thành những xứ đạo Bắc nơi quê miền Nam. Dù trù phú, tôm cá nhiều, không lo nhiều cái ăn nhưng cũng chẳng quên việc đạo. Nhà thờ lại tiếp tục được dựng lên khắp nơi. Những gốc tên xưa lại nhắc nhớ trong tên mới của ngôi nhà thờ mới dựng xây. Rồi lại tiếng kinh buổi sớm, giờ nguyện buổi chiều, các giờ Thánh lễ lại tiếp tục. Những tà áo dài, đồng phục trắng, tiếng con trẻ học kinh, tiếng ca đoàn tập hát, tiếng cụ già đọc kinh. Những lời kinh cứ quyện chặt vào đời sống như hơi thở cần thiết cho đời sống. Bao nhiêu kỷ niệm, bao nhiêu dấu ấn lại được ghi trong tràng chuỗi đời sống.

Những đêm đèn dầu, lập loè dưới những mái nhà quê; những chiếc mùng buông vội, e ngại những chú muỗi bay vào. Rồi những tiếng đọc kinh lại vang lên giữa ánh sáng yếu ớt từ chiếc đèn dầu đặt trên bàn thờ. Tiếng người lớn, con trẻ lần lượt Kính mừng rồi Thánh Maria. Vậy mà có nhiều lúc gà gật thay vì Kính mừng lại đọc Thánh Maria, giật mình giữa lúc đọc lộn, tiếng ba hay mẹ lại vang lên: “ngủ hả?”. Bọn trẻ chúng tôi lại cố gắng mở miệng đọc cho trúng cho đến khi hết và sau cùng lăn ra ngủ. Sớm dậy lại tiếng chuông nhà thờ đổ khi trời còn tối, loay hoay giữa ánh đèn dầu, rửa mặt mặc quần áo lo đi đến nhà thờ. Ông cụ, bà lão, chậm rãi bước đi với cây đèn dầu rọi đường bước đi. Bọn trẻ vừa sợ ma giữa những hàng tre, hàng cây, đọc nhanh vài kinh Kính Mừng, Thánh Maria, xin cho đừng gặp ma hù nhau té chạy mau đến nhà thờ. Nhớ lắm miền quê nhà, bỗng dưng rất đẹp trong tâm trí…

Rồi vài năm, ba mẹ tôi rời miền quê về Sàigòn sinh sống, để tiện chữa bệnh cho anh tôi. Ba tôi làm lơ xe rồi mua xe làm tài xế. Những chuyến xe khách Sàigòn – Định Quán, sau này Sàigòn – Phương Lâm. Cũng những lời kinh, cũng những tràng chuỗi lăn theo từng vòng bánh xe. Mỗi tối, ba mẹ và các con cùng đọc kinh Mân Côi. Tôi nhớ mãi những buổi đọc kinh ấy, vừa ngủ gà, ngủ gật, rất dễ ngủ khi lời kinh cứ đều đều râm ran, đôi khi bị vài cú ngắt nhéo của ba hay của mẹ, nhưng vẫn không lôi ra được khỏi những cơn buồn ngủ. Con trẻ dầu tỉnh hay mơ màng ngủ vẫn được ghi nhớ những lời kinh. Đôi khi sau này nhiều năm đã quên, chợt nghe đâu đó nhớ mang máng lời kinh này đã nghe quen ở đâu, mà có lẽ không hay biết lời kinh ấy đã nằm trong tiềm thức từ ngày ấu thơ.

Lời kinh xưa, tuổi ấu thơ tôi, có lẽ sẽ theo tôi suốt cuộc đời trải qua những vui buồn cuộc sống. Ba mẹ dầu không còn, nhưng đâu đó vẫn trong tôi lời kinh Mân Côi nguyện cầu của ba mẹ tôi.

Lm Giuse Hoàng Kim Toan